Nieodszyfrowany skrypt Rongorongo z Wyspy Wielkanocnej może poprzedzać europejską kolonizację

Historia skrywa wiele tajemnic, a jedną z nich jest zagadka pisma rongorongo, odnalezionego na odległej Wyspie Wielkanocnej, znanej także jako Rapa Nui. Odkrycie to, opisane szczegółowo w badaniu opublikowanym w czasopiśmie "Scientific Reports" dnia 2 lutego, stanowi istotny krok w poznaniu historii tej tajemniczej wyspy. Co więcej, dostarcza ono przekonujących dowodów na to, że pismo to mogło powstać wcześniej, niż dotychczas sądzono, co kwestionuje dotychczasowe teorie na temat jego pochodzenia.

Według ekspertów, odkrycie to wspiera hipotezę, że pismo rongorongo było jednym z nielicznych systemów pisma, które zostały niezależnie wynalezione. Drewniana tablica, która została odnaleziona wraz z trzema innymi, stanowi część kolekcji przechowywanej w Rzymie.

Misjonarze katoliccy odnaleźli cztery tabliczki w 1869 roku, lecz dopiero niedawne badania datowania radiowęglowego przeprowadzone na Uniwersytecie w Bolonii odkryły prawdziwy wiek tych artefaktów. Szczególnie fascynujące jest to, że drewno jednej z tabliczek pochodzi z lat 1493–1509, czyli sprzed kontaktu z Europejczykami, którzy dotarli na wyspę w XVIII wieku.

Wyspa Rapa Nui została zasiedlona między rokiem 1150 a 1280, lecz pierwsze europejskie kontakty miały miejsce dopiero w XVIII wieku. Co więcej, lokalne pismo oparte na glifach zostało zauważone dopiero w 1864 roku.

Złożone glify pisma rongorongo nie przypominają żadnego znanego pisma europejskiego, co sugeruje, że było to oryginalne dzieło ludu Rapa Nui. Na zachowanych 27 drewnianych tablicach z inskrypcjami znaleziono około 15 000 znaków oraz ponad 400 różnych glifów. Niemniej jednak, mimo licznych prób, rozszyfrowanie tego starożytnego języka nadal pozostaje wielką tajemnicą.

Analiza wykazała również, że drewno użyte do najstarszej tabliczki pochodzi z gatunku drzewa obcego dla wyspy, co sugeruje, że mogło zostać wyrzucone na brzeg. To odkrycie rodzi pytania dotyczące ekologicznej historii wyspy oraz zasobów dostępnych dla jej mieszkańców w przeszłości.

Jeśli dalsze badania potwierdzą, że pismo rongorongo istniało przed kontaktem z Europą, będzie to kolejny przykład niezależnego wynalazku systemu pisma w historii ludzkości. To postawiłoby lud Rapa Nui w jednym szeregu z takimi starożytnymi cywilizacjami jak Sumerowie, Egipcjanie i Chińczycy, którzy również stworzyli swój unikalny system pisma.

Rapa Nui znana jest z licznych tajemnic archeologicznych, w tym z monumentalnych kamiennych posągów zwanych moai. Mimo licznych prób, pismo rongorongo nadal pozostaje nierozszyfrowane.

Silvia Ferrara, główna autorka badania i filolog z Uniwersytetu w Bolonii, podkreśla, że jeśli korzysta się z systemu pisma, należy starać się zachować go jak najwierniej. Również Rafał Wieczorak z Uniwersytetu Warszawskiego, który prowadzi badania nad innymi tabliczkami z pismem Rongorongo, podkreśla znaczenie wyników datowania uzyskanych przez naukowców. Jednakże zaznacza, że potrzebne są dalsze badania, aby jednoznacznie potwierdzić tę kwestię.

Drewniana tablica z nieodczytanym pismem stanowi symbol tajemnic, które wciąż fascynują ludzkość. To kolejne dowód na bogactwo i złożoność ludzkiej historii oraz na to, jak wiele tajemniczych sekretów jeszcze czeka, by zostać odkrytymi.

fot. Digital Scholarship in the Humanities

na podstawie Arkeonews