
Na pierwszej stronie widzę ostrzeżenie: w czasopiśmie znajdę wulgarne słowa i nieprzyzwoite, a nawet „antyrządowe” treści. Przykładowe tytuły artykułów: „Co należy wiedzieć o mordercach”, „Zemsta ministrantów”, „Syn kosmity i szatana” oraz „Żaba na haju”. Na trzeciej stronie obszerny artykuł w czterech kolumnach: Skarby leżą pod Polską. Na tle tytułu osiem błyszczących sztabek złota, ułożonych na kształt swastyki. Poniżej dwa zdjęcia dziwnego dokumentu.
„NIE” nie czytam, ale po tym, jak gruchnęła wieść o sensacyjnej sprawie, idę do sklepu i wydaję 4,90 zł na własny egzemplarz. Tygodnik ma wyrobioną markę skandalisty, dlatego jestem nieco zdziwiony, że to właśnie tam mam szukać informacji o skarbach. Ale rzeczywiście tak jest, tekst Mateusza Cieślaka podaje tych informacji całkiem sporo1.
Cieślak to doświadczony dziennikarz, 14 lat w tygodniku „NIE”, 6 lat w dziennikarstwie śledczym, realizuje filmy dokumentalne. Jego materiał jest przygotowany rzetelnie, wyłania się z niego taki obraz: Darius (bez „z”) Franz (z niemiecka) Dziewiatek (bez polskich znaków), założyciel fundacji Schlesische Brücke, posiada tajemniczy „Dziennik wojenny”, dokument, który wskazuje, gdzie ukryto „hitlerowskie skarby”. O tym, że jest to autentyk, świadczyć ma to, że zwrócił się o ekspertyzę do aż siedmiorga ekspertów. Na liście weryfikujących jest Katedra Historii Sztuki Uniwersytetu w Getyndze, Niemieckie Centrum Poszukiwania Zaginionych Dóbr Kultury w Magdeburgu, Urząd Federalny do spraw Kultury i Mediów w Berlinie, dr Herbert von Mierlo z Domu Aukcyjnego Sotheby’s oraz Maximilian Voigt z Ministerstwa Kultury Niemiec. Lista robi więc naprawdę wrażenie, że dokumentem zajęli się najlepsi z najlepszych.
Dziewiatek zdaje sobie sprawę, jak cenny materiał posiada, więc zwraca się do polskich urzędów. Pisze do Ministerstwa Kultury, Wojewódzkiego Opolskiego Konserwatora Zabytków, ale też „wyżej” – do prezydenta Dudy i wicepremiera Glińskiego. Mateusz Cieślak, dziennikarz „NIE”, zauważa sarkastycznie, że Darius Franz wie chyba, kto tak naprawdę rządzi Polską, bo jedno z pism kieruje do Jarosława Kaczyńskiego.
Prócz tego, kto jest posiadaczem „Dziennika”, z publikacji dowiadujemy się także, jaką treść zawiera dokument. Otóż w środku ma być opisanych pięć miejsc, gdzie znajdują się „skarby nazistów”. Zawartość poszczególnych skrytek wskazana jest między innymi w piśmie Fundacji z lutego 2018 roku do opolskiego konserwatora zabytków Elżbiety Molak:
1) 28 ton złota w sztabach, pochodzące z Reich Bankreserven der Reischsbank Breslau, czyli dawnego Banku Rzeszy;
2) 150 kilogramów monet, medali, biżuterii, sztabek złota, złotych rzeźb, które pochodzić mają z „wrocławskich depozytów bankowych”;
3) 48 skrzyń z Breslauer Polizei Presidium, czyli wrocławskiego Prezydium Policji, a w skrzyniach przedmioty ze sklepów jubilerskich i prywatnych kolekcji mieszczan;
4) 47 obrazów, zrabowanych we Francji, własność Wildensteinów, Rothschildów, Levych i Rosenbergów;
5) 9 skrzyń z sakralnymi artefaktami, zgormadzone przez zbrodniczą organizację Ahnenerbe, czyli działające w czasie wojny niemieckie „Towarzystwo Badawcze nad Pradziejami Spuścizny Duchowej” [za: pl.wikipedia.org/wiiki/Ahnenerbe].
Czytając po raz pierwszy ten spis, czuję od razu, że to będzie kolejny skarbowy hit. Zaledwie rok wcześniej ucichło zamieszanie ze Złotym Pociągiem, legendarnym składem kolejowym, który ukryty miał być pod nasypem w Wałbrzychu. Teraz pojawia się dziwny „Dziennik”. Tam, w Wałbrzychu, mieliśmy dwóch cywilnych poszukiwaczy i zainteresowanie mediów z połowy tego świata, które obserwowały historię opartą na niejasnej legendzie i sprzecznych relacjach świadków. Tu, w Opolu, jest mało znana fundacja i Franz Dziewiatek, wprawdzie małe zainteresowanie mediów, ale za to jedna, kolosalna różnica – realnie istniejący przedmiot, „Dziennik wojenny”. Na to przynajmniej wskazywał artykuł w „NIE” i urzędowa korespondencja.

Fragment książki Krzysztofa Krzyżanowskiego „Depozyt. Śledztwo w sprawie Dziennika wojennego”, Wydawnictwo Technol, Kraków 2023
Książka do nabycia na stronie www.wydawnictwotechnol.pl
1 Mateusz Cieślak, Skarby leżą pod Polską, „NIE”, nr 9 (1484), s. 3, 1–7 marca 2019 roku.