Poszukiwania.pl

Książka Depozyt autorstwa Krzysztofa Krzyżanowskiego oprócz tego, że okazała się znakomitym materiałem śledczym spowodowała również pewną refleksję nad tematyką skarbową w Polsce. Przez wiele lat działalności na tym polu spotkałem się z wieloma mitomanami i zapaleńcami. Przekazywali wiele dziwnych relacji, opisywali 100% miejsca z ukrytymi skarbami, przywoływali nieistniejących świadków wydarzeń czy też powoływali się na rzekome tajne dokumenty, które są w ich posiadaniu.

Na ogół byli to niegroźni dla otoczenia pasjonaci, owładnięci wizją odkrycia jednego z legendarnych skarbów z II Wojny Światowej. Byli wśród nich pseudo-radiesteci odkrywający różdżkami ogromne pokłady złota na głębokościach gdzie bardziej należałoby spodziewać się pokładów węgla niż ukrytych sztabek złota, byli „wybitni” wróże wskazujący na podstawie mapy miejsca zalegania depozytów (Bóg jeden wie dlaczego wszyscy Ci „wybitni” nigdy nic nie znaleźli). Trafiali się również „archiwiści” twierdzący, że odkryli w jakimś archiwum mega tajne plany Riese, MRU czy innych skarbonośnych lokalizacji. Wszyscy oni dokładali swoją cegiełkę do muru legend jaki powstawał przez lata wokół ukrytych skarbów.

Niestety niejeden z nich zrobił „karierę” czy to w TV czy też jako autor książek. Wiedza przekazywana w dalszym ciągu jest w dużej mierze powielaniem dziwnych historii i niewiele ma wspólnego z tym co wydarzyło się w ostatnich latach wojny (o wcześniejszych okresach nawet nie ma co wspominać).

Krzysztof Krzyżanowski w swojej najnowszej książce ukazał właśnie jeden z mechanizmów powstawania skarbowej legendy. Dziennik Wojenny to jedna z ostatnich głośnych spraw, w których pojawiają się olbrzymie ilości złota czy depozyty dzieł sztuki. To również temat, który powinien być poznany przez wszystkich miłośników tajemnic – jak nie dać zrobić z siebie publicznie idioty. A jak wiemy ciąg części eksploratorów do mediów i prezentacja dziwnych opowieści jest olbrzymia.

Czytając książkę Depozyt nie sposób nie myśleć o wcześniejszych, podobnych sprawach. Mieliśmy już Złoty Pociąg, Szczelinę jeleniogórską, Libiąż, Pasłęk, Bolków, Góra Sobiesz czy latach poszukiwań prowadzone przez służby PRL. Do tego można dołożyć moje poszukiwania na Mosznej czy skarbu Chmieleńskiego :). Wszystkie one zmierzały do jednego – brak skarbu, brak racjonalnego pomysłu na dalsze badania i co najważniejsze – w pewnym momencie brak wystarczających środków na kontynuowanie badań.

W całej skarbowej historii okresu ostatniej wojny jest jeden pewnik – olbrzymia ilość dzieł sztuki zaginęła i do dzisiaj nie ma racjonalnego wytłumaczenia co się z nimi stało. To pobudza wyobraźnię i zachęca różnego rodzaju oszustów do nakręcania kolejnej, tym razem już 100%, wizji odkrycia legendarnych nazistowskich depozytów. Jeżeli do opowieści jakie powstają w Polsce dołożymy wyłącznie podobne historie z terenu Czech i Niemiec to może się nagle okazać, że Niemcy przegrali II Wojnę Światową wyłącznie dlatego, że większość z nich zajęta była przygotowywaniem skrytek depozytowych i transportem do nich złota i dzieł sztuki. Zaangażowanie w te akcje pociągów, ciężarówek (całe konwoje), minowanie przygotowanych schowków – to wszystko musiało spowodować deficyt sprzętu na linii frontu.

Dziennik Wojenny spowodował jednak pewnego rodzaju temat do dyskusji. Czy w takim razie wszystkie skarbowe opowieści należy włożyć między bajki ? Czy nie ma wśród nich żadnych wiarygodnych przekazów ? Otóż nie, są tematy którymi badacze zajmują się od wielu lat, tematy które znane są wąskim grupom i które raczej nie są medialne. Są też historie oparte na... dokonanych odkryciach. To one utwierdzają wielu w tym, że szukać należy, jednak nie należy wszystkim w sprawach skarbowych bezgranicznie ufać.

Depozyt Krzysztofa Krzyżanowskiego jest ukazaniem pragnień, marzeń, wiary w zderzeniu z ludźmi, którzy chcą na tym szybko i bezwzględnie zarobić. Pamiętajmy, że w dzisiejszych czasach nawet księdza da się oszukać metodą na wnuczka.